Spis treści 8 sekcji
Jak liczymy ekwiwalent za urlop
Zasady opisuje rozporządzenie w sprawie urlopu wypoczynkowego i ekwiwalentu1,2,3. Ekwiwalent liczy się w trzech krokach:
- ekwiwalent za 1 dzień = podstawa (miesięczne wynagrodzenie) / współczynnik urlopowy,
- ekwiwalent za 1 godzinę = ekwiwalent za 1 dzień / dobowa norma czasu pracy (zwykle 8 h),
- ekwiwalent = ekwiwalent za 1 godzinę × liczba godzin niewykorzystanego urlopu.
Godziny urlopu to dni urlopu pomnożone przez dobową normę: 10 dni to 80 godzin4. Kalkulator zaokrągla każdy etap do grosza, a współczynnik do dwóch miejsc po przecinku.
Współczynnik urlopowy 2026 i w kolejnych latach
Współczynnik ustala się na każdy rok kalendarzowy: od liczby dni w roku odejmuje się niedziele, święta oraz dni wolne wynikające z przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy, a wynik dzieli się przez 122. Liczy się rok, w którym pracownik nabywa prawo do ekwiwalentu, czyli rok zakończenia umowy — także wtedy, gdy niewykorzystany urlop pochodzi z poprzednich lat.
- 2024: 251 dni pracy / 12 = 20,92,
- 2025: 249 dni pracy / 12 = 20,75 — gdy umowa ustała od 1 lutego 2025 r., bo wtedy weszła w życie ustawa, która uczyniła Wigilię dniem wolnym6; przy ustaniu umowy w styczniu 2025 r. współczynnik wynosił 20,83 (250 dni),
- 2026: 251 dni pracy / 12 = 20,92,
- 2027: 251 dni pracy / 12 = 20,92,
- 2028: 249 dni pracy / 12 = 20,75.
Święto przypadające w sobotę obniża wymiar czasu pracy tak samo jak święto w dzień powszedni — pracodawca musi wyznaczyć za nie inny dzień wolny4. Dlatego w 2026 r. (15 sierpnia i 26 grudnia wypadają w sobotę) dni pracy jest 251, a nie 253.
Niepełny etat i obniżona norma
Przy niepełnym etacie współczynnik obniża się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy3. Na pół etatu w 2026 r. wynosi 20,92 × 1/2 = 10,46. Liczbę dni urlopu wpisz tak, jak wynika z karty urlopowej — wymiar urlopu przy niepełnym etacie jest już proporcjonalnie obniżony.
Ekwiwalent za dzień dzieli się przez dobową normę czasu pracy obowiązującą pracownika3. Dla większości pracowników to 8 godzin4. Osoby z niepełnosprawnością w stopniu znacznym lub umiarkowanym pracują najwyżej 7 godzin na dobę (ustawa o rehabilitacji zawodowej, art. 15) — wtedy wybierz w kalkulatorze 7 h, a dzień urlopu liczy się jako 7 godzin. Jeśli lekarz zgodził się na pracę w normie ogólnej albo pracownik jest zatrudniony przy pilnowaniu, obowiązuje norma 8 h.
Co wchodzi do podstawy ekwiwalentu
- Stałe składniki (pensja zasadnicza, stałe dodatki) — w wysokości należnej w miesiącu nabycia prawa do ekwiwalentu1.
- Zmienne składniki miesięczne (premie miesięczne, prowizje, wynagrodzenie za nadgodziny) — średnia z 3 miesięcy przed miesiącem nabycia prawa3.
- Składniki za okresy dłuższe niż miesiąc (premie kwartalne, roczne) — średnia z 12 miesięcy, czyli zwykle suma podzielona przez 121. Do kalkulatora wpisz gotową średnią miesięczną.
Do podstawy nie wlicza się m.in. wynagrodzenia za czas choroby, nagród jubileuszowych, odpraw emerytalnych i rentowych oraz jednorazowych wypłat za wykonanie określonego zadania1. Jeśli pracownik nie przepracował całego okresu, z którego liczy się średnią, rozporządzenie każe ją uzupełnić — obie średnie wpisz do kalkulatora już po uzupełnieniu.
Przykłady
- Pełny etat, 6 000 zł, 10 dni urlopu w 2026 r.: 6 000 / 20,92 = 286,81 zł za dzień; 286,81 / 8 = 35,85 zł za godzinę; 35,85 × 80 h = 2 868,00 zł brutto.
- Pół etatu, 3 500 zł, 10 dni urlopu w 2026 r.: 3 500 / 10,46 = 334,61 zł; 334,61 / 8 = 41,83 zł; 41,83 × 80 h = 3 346,40 zł brutto.
- Pensja 5 000 zł, premie miesięczne średnio 600 zł, premie kwartalne 2 400 zł w roku (średnio 200 zł miesięcznie), 5 dni urlopu: podstawa 5 000 + 600 + 200 = 5 800 zł; 5 800 / 20,92 = 277,25 zł; 277,25 / 8 = 34,66 zł; 34,66 × 40 h = 1 386,40 zł brutto.
Kiedy przysługuje ekwiwalent
Ekwiwalent pieniężny przysługuje, gdy pracownik nie wykorzystał urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania albo wygaśnięcia stosunku pracy4. W czasie trwania umowy pracodawca nie może zastąpić urlopu pieniędzmi. Ekwiwalentu nie będzie, jeśli pracownik wykorzysta urlop w okresie wypowiedzenia (pracodawca może mu go na ten czas udzielić) albo strony ustalą, że urlop zostanie wykorzystany w ramach kolejnej umowy z tym samym pracodawcą, zawartej bezpośrednio po poprzedniej4. Ile dni urlopu przysługuje w roku odejścia z pracy, policzysz w kalkulatorze urlopu, a szczegóły wypłaty opisuje poradnik ekwiwalent za urlop.
Najczęstsze pytania
Czy ekwiwalent za urlop jest opodatkowany?
Tak. Ekwiwalent to przychód ze stosunku pracy — od kwoty brutto z kalkulatora pracodawca potrąca składki ZUS, składkę zdrowotną i zaliczkę na podatek tak jak od pensji.
Jaki współczynnik przyjąć, gdy urlop jest zaległy z poprzedniego roku?
Współczynnik z roku, w którym kończy się umowa, czyli pracownik nabywa prawo do ekwiwalentu — także gdy pieniądze wpłyną już w kolejnym roku. Rok, z którego pochodzi niewykorzystany urlop, nie ma znaczenia.
Czy program kadrowy policzy ekwiwalent sam?
Tak — programy kadrowo-płacowe liczą wymiar urlopu, współczynnik na dany rok i ekwiwalent przy rozwiązaniu umowy. Porównanie znajdziesz w rankingu programów kadrowo-płacowych.
Źródła
- ↑Rozporządzenie MPiPS z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop, Dz.U. 1997 nr 2 poz. 14 https://dziennikustaw.gov.pl/DU/1997/14
- ↑Rozporządzenie zmieniające z 16 grudnia 2003 r., Dz.U. 2003 nr 230 poz. 2290 (§ 18, § 19 ust. 2) https://dziennikustaw.gov.pl/DU/2003/2290
- ↑Rozporządzenie zmieniające z 8 października 2009 r., Dz.U. 2009 nr 174 poz. 1353 (§ 16, § 18 pkt 2, § 19 ust. 3) https://dziennikustaw.gov.pl/DU/2009/1353
- ↑Kodeks pracy, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 1245 (art. 129, 130, 154², 167¹, 171) https://dziennikustaw.gov.pl/DU/2026/1245
- Ustawa o dniach wolnych od pracy, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 296 https://dziennikustaw.gov.pl/DU/2025/296
- ↑Ustawa z 6 grudnia 2024 r. o zmianie ustawy o dniach wolnych od pracy (Wigilia), Dz.U. 2024 poz. 1965 https://dziennikustaw.gov.pl/DU/2024/1965